Πότε έγινε η διάνοιξη της διώρυγας στον Ισθμό της Κορίνθου;

Αυτή κι αν είναι μια δύσκολη και πονεμένη ιστορία… Το έργο διάνοιξης και κατασκευής της διώρυγας στον Ισθμό της Κορίνθου πέρασε από… 40 κύματα και χρειάστηκαν αιώνες – από την αρχική σύλληψη της ιδέας – ώσπου να ολοκληρωθεί.

Ο απαγορευτικός χρησμός της Πυθίας

Ο πρώτος που σκέφτηκε να ενώσει τον Κορινθιακό με τον Σαρωνικό Κόλπο ήταν ο Περίανδρος, τύραννος την Κορίνθου και ένας από τους επτά σοφούς της αρχαιότητας. Ήταν στα τέλη του 7ου π.Χ. αιώνα και συγκεκριμένα στα 602 π.Χ. Σκοπός του ήταν να γίνουν προσπάθειες για την διάνοιξη διώρυγας στον ισθμό της Κορίνθου, προκειμένου να αποφεύγεται ο επικίνδυνος περίπλους της Πελοποννήσου, αλλά και το ταξίδι να είναι πιο σύντομο. Ωστόσο τα σχέδιά του έμειναν απραγματοποίητα.

- Διαφήμιση -

Οι τεχνικοί της εποχής τον απέτρεψαν, γιατί παρατήρησαν διαφορά στάθμης στις δύο πλευρές που θα προκαλούσε ροή του Κορινθιακού μέσα στον Σαρωνικό, με άγνωστες συνέπειες και ίσως πλημμύρες σε παράλια της Αττικής.

Η πραγματικότητα όμως ήταν διαφορετική. Σύμφωνα με μαρτυρίες, ο Περίανδρος εγκατέλειψε τα σχέδιά του όταν άκουσε τον χρησμό της Πυθίας, που έλεγε: “Τον Ισθμό ούτε να τον οχυρώσετε ούτε να τον σκάψετε. Γιατί ο Δίας έφτιαξε νησί, όπου έκρινε σωστό”. Φοβήθηκε ότι θα προκαλέσει την οργή των θεών και δεν προχώρησε το έργο.

Ιστορικοί πάντως σημειώνουν πως ο χρησμός προκλήθηκε από τους ιερείς της εποχής αλλά και από τους κατοίκους της Κορίνθου. Ο λόγος για τους πρώτους ήταν ότι φοβήθηκαν μήπως με την διάνοιξη της διώρυγας χάσουν τα πλούσια αφιερώματα – δώρα των εμπόρων και για τους δεύτερους ότι η πόλη θα έχανε οικονομικούς πόρους, καθώς οι έμποροι απλώς θα περνούσαν και δεν θα διέμεναν πλέον στην Κόρινθο.

Ξέχασαν τη διώρυγα και έφτιαξαν τον Δίολκο

Μετά από αυτό ο Περίανδρος προσπάθησε να δώσει λύση στο πρόβλημα κατασκευάζοντας τον ονομαστό Δίολκο. Αυτός ήταν ένας δρόμος – πλάτους 5 μέτρων – στρωμένος με πλάκες πωρόλιθου. Τα πλοία φορτώνονταν σε ειδικά οχήματα και σύρονταν μέσω του δίολκου στην άλλη άκρη του ισθμού, ενώ τα εμπορεύματα μεταφέρονταν με υποζύγια και δούλους.

Η ιδέα αυτή ήταν πετυχημένη, διότι τα πλοία της εποχής ήταν μικρών διαστάσεων και η δύναμη των δούλων και των ζώων επαρκής για τον σκοπό αυτό. Όμως το κόστος για τα διόδια ήταν αρκετά υψηλό και έτσι πολλοί απέφευγαν να περάσουν από κει.

Επόμενος οραματιστής ο Δημήτριος ο Πολιορκητής

Το όραμα του Περίανδρου βρήκε συνεχιστή μετά από περίπου τρεις αιώνες στο πρόσωπο του Δημητρίου του Πολιορκητή, ο οποίος αποφάσισε το 307 π.Χ. να θέσει και πάλι σε εφαρμογή το σχέδιο για την διάνοιξη της διώρυγας. Όμως ο αρχικός ενθουσιασμός του δεν κράτησε πολύ, καθώς οι μηχανικοί που έφερε από την Αίγυπτο τον έπεισαν να εγκαταλείψει το σχέδιο διαβεβαιώνοντάς τον ότι τα νερά του Κορινθιακού που θα χύνονταν στον Σαρωνικό θα τον πλημμύριζαν, με συνέπεια να καταποντιστεί η Αίγινα και τα γειτονικά νησιά.

Τα μεγαλεπήβολα σχέδια του Νέρωνα

Χρειάστηκε να περάσουν άλλοι περίπου δυόμισι αιώνες, ώσπου Ρωμαίοι αυτοκράτορες να δώσουν νέα πνοή στο έργο. Η αρχή έγινε από τον Ιούλιο Καίσαρα το 44 μ.Χ. ο οποίος απέτυχε, όπως και ο Καλιγούλας (το 37 μ.Χ.), ο Γάιος, ο Αδριανός κ.ά. Τα σχέδια εγκαταλείφθηκαν κυρίως για στρατιωτικούς και πολιτικούς λόγους.

Το πιο σημαντικό βήμα έγινε, όταν τα ηνία της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας πήρε στα χέρια του ο Νέρωνας: Το 66 μ.Χ., σε ηλικία 29 ετών, βρέθηκε στους αγώνες των Ισθμίων, όπου – όπως αναφέρει ο Λουκιανός – ανακοίνωσε ότι θα προχωρήσει το έργο. Μάλιστα λίγους μήνες αργότερα (μέσα στο 67 μ.Χ.) εγκαινίασε ο ίδιος τις εργασίες με χρυσή αξίνα, σε μια εντυπωσιακή τελετή υπό τη μουσική σαλπίγγων.

Ο Νέρωνας ήταν πολύ ενθουσιασμένος με το συγκεκριμένο έργο, για το οποίο εργάστηκαν σκληρά χιλιάδες εργάτες, δούλοι και κατάδικοι. Η αναταραχή όμως στη Ρώμη τον ανάγκασε να επιστρέψει για να αντιμετωπίσει την εξέγερση του στρατηγού Γάλβα. Τα έργα σταμάτησαν προσωρινά λόγω της εξέγερσης και οριστικά μετά τη δολοφονία του Νέρωνα, παρά το γεγονός ότι προχωρούσαν με καταπληκτικούς ρυθμούς. Το έργο προσπάθησαν να συνεχίσουν ο Ηρώδης Αττικός και οι Βυζαντινοί, αλλά πάλι χωρίς αποτελέσματα.

Ο Καποδίστριας ήθελε, αλλά το κόστος ήταν τεράστιο

Το 1687 οι Ενετοί επίσης επιχείρησαν να διανοίξουν τη διώρυγα ξεκινώντας μάλιστα τις εκσκαφές από τον Κορινθιακό, αλλά οι δυσκολίες που συνάντησαν οδήγησαν σχεδόν αμέσως στη διακοπή των εργασιών.

Το 1830 ο πρώτος κυβερνήτης της Ελλάδας Ιωάννης Καποδίστριας αποφάσισε να προχωρήσει το μεγαλεπήβολο έργο και έτσι το σχέδιο της διάνοιξης του Ισθμού ήρθε ξανά στο προσκήνιο. Ανέθεσε τη μελέτη στον Γάλλο μηχανικό Βιρλέ ντ΄ Οστ, ο οποίος εκτίμησε ότι, για να ολοκληρωθεί το έργο, χρειάζονταν περίπου 40 εκατομμύρια χρυσά φράγκα. Το ποσό αυτό όμως ήταν πάρα πολύ μεγάλο για το νεοσύστατο ελληνικό κράτος, με αποτέλεσμα να εγκαταλειφθεί εκ νέου η προσπάθεια διάνοιξης.

Ωστόσο το νερό είχε κυλήσει στο αυλάκι. Το 1869 λειτούργησε η διώρυγα του Σουέζ, εξέλιξη που κινητοποίησε την ελληνική κυβέρνηση να εντείνει τις προσπάθειές της.

Την ίδια χρονιά η κυβέρνηση Ζαΐμη ψήφισε τον νόμο “Περί διορύξεως του Ισθμού”. Με τη ρύθμιση αυτή η κυβέρνηση είχε δικαίωμα να παραχωρήσει σε εταιρεία ή ιδιώτη το προνόμιο κατασκευής και εκμετάλλευσης της διώρυγας της Κορίνθου. Για τον σκοπό αυτό το 1870 υπέγραψε σύμβαση με Γάλλους επιχειρηματίες, η οποία όμως ατόνησε.

Δώδεκα χρόνια αργότερα (1882) έγινε δυνατόν να συσταθεί η “Διεθνής Εταιρεία της Θαλάσσιας Διώρυγας της Κορίνθου” από τον Ούγγρο στρατηγό Στέφανο Τιρ, στον οποίο το Ελληνικό Δημόσιο έναν χρόνο νωρίτερα είχε κατακυρώσει το έργο με το προνόμιο εκμετάλλευσής του για 99 χρόνια.

Στιγμιότυπο από τις εργασίες διάνοιξης της διώρυγας

Η εταιρεία συγκροτήθηκε με τη συνδρομή γαλλικής τράπεζας και το εταιρικό κεφάλαιο αποτελείτο από 60.000 μετοχές των 500 φράγκων η καθεμία. Η Γαλλία με τη διόρυξη του Ισθμού της Κορίνθου αναμείχτηκε στη μεγαλύτερη κερδοσκοπική φάση του 19ου αιώνα στην Ευρώπη. Οι γαλλικές κατασκευαστικές εταιρείες που ενεπλάκησαν στο έργο εξελίχτηκαν σε πανίσχυρους οικονομικούς φορείς.

Η έναρξη των εργασιών έγινε στις 23 Απριλίου 1882, παρουσία του Βασιλιά Γεωργίου Α΄ και πολλών επισήμων. Αποτέλεσε ένα από τα σημαντικότερα προγράμματα δημόσιων έργων που συντελέστηκαν στα τέλη του 19ου αιώνα και συνδέθηκαν με το πρόσωπο του εκσυγχρονιστή πρωθυπουργού Χαρίλαου Τρικούπη.

Η μελέτη του έργου έγινε από τον Ούγγρο Μπ. Γκέρστερ, αρχιμηχανικό της Διώρυγας Φραγκίσκου στην Ουγγαρία – πάνω στα σχέδια του Νέρωνα. Για την υλοποίησή του συνεργάστηκαν αρχιτέκτονες και μηχανικοί απ΄ όλη την Ευρώπη και χρησιμοποιήθηκαν πρωτότυπα μηχανήματα, δυναμίτιδα και άλλες εκρηκτικές ύλες από τα εργοστάσια της οικογένειας Νόμπελ στην Ιταλία και τη Γερμανία. Όμως το έργο και πάλι σταμάτησε μετά από περίπου οκτώ χρόνια λόγω χρεοκοπίας του Τιρ και έλλειψης χρημάτων.

Εγκαίνια (επιτέλους) το 1893!

Το 1890 η προσπάθεια συνεχίσθηκε από την Ελληνική Εταιρεία Εργοληψιών – με συμμετοχή του Ανδρέα Συγγρού. Τελικά η διάνοιξη της διώρυγας ολοκληρώθηκε το 1893 μετά από εργασίες 11 ετών. Τα εγκαίνιά της έγιναν τον ίδιο χρόνο (25/7) με κάθε επισημότητα.

* Η διώρυγα έχει μήκος 6.346 μ., πλάτος στην επιφάνεια της θάλασσας 24,6 μ., στον βυθό της 21,3 μ., ενώ το βάθος της κυμαίνεται από 7,50 έως 8 μ.

Πληροφορίες: www.aedik.gr

- Διαφήμιση -
PoiosTiGiati
PoiosTiGiatihttps://poiostigiati.gr
Αναρωτιέσαι; Κάνε κλικ να μάθεις...
- Διαφήμιση -

Δες Κι Αυτά

Πότε χτίστηκε ο ναός της Αγίας Σοφίας;

Για την ολοκλήρωση του κολοσσιαίου έργου δούλεψαν αδιάκοπα επί έξι χρόνια 10.000 τεχνίτες, ενώ το κόστος κατασκευής του κυμάνθηκε από 80 έως 320 κεντηνάρια χρυσού (περίπου 2,5 δισ. ευρώ). Από...

Πότε είδαμε για πρώτη φορά τηλεόραση στην Ελλάδα;

Η ιστορία της ελληνικής τηλεόρασης άρχισε να γράφεται το 1951, με τη θέσπιση του νόμου για τους ραδιοτηλεοπτικούς σταθμούς. Ωστόσο χρειάστηκε να περάσουν 15 χρόνια ώσπου να γίνει η επίσημη έναρξη της ελληνικής κρατικής...

Από πού πήραν το όνομά τους τα Πατήσια;

Τον 19ο αιώνα ήταν εξοχική περιοχή - εκτός των ορίων της πρωτεύουσας - και τόπος μικρών εκδρομών για τους Αθηναίους (κυρίως τα Άνω Πατήσια). Είχαν ωραίους...

Πότε (και πώς) φτιάχτηκε η Κόκα-κόλα;

Πατέρας του διασημότερου αναψυκτικού ήταν ένας φαρμακοποιός από την Ατλάντα, ονόματι Τζον Πέμπερτον. Το απόγευμα της 8ης Μαΐου 1886 πειραματιζόταν...

Πότε ιδρύθηκε το ΝΑΤΟ;

Το ΝΑΤΟ είναι στρατιωτική αμυντική συμμαχία χωρών της Δύσης, που έχει σκοπό την ανάπτυξη της συνεργασίας μεταξύ των χωρών - μελών σε διάφορους τομείς...

Πότε “χτυπήθηκε” ο πρώτος φραπέ στην Ελλάδα;

"Γεννήθηκε" τυχαία το 1957, όταν ο Δημήτριος Βακόνδιος, υπάλληλος της εταιρείας "Δρίτσας" που αντιπροσώπευε τα προϊόντα της Nestle στην Ελλάδα, τον "χτύπησε" και τον γεύτηκε...

Ποιοι βασιλιάδες είναι οι Ρηγάδες στην τράπουλα;

Οι ρηγάδες στην τράπουλα δεν είναι… τυχαίοι. Καθένας απεικονίζει έναν μεγάλο βασιλιά της ιστορίας: Ο ρήγας μπαστούνι είναι ο Δαυίδ. Ο ρήγας σπαθί...

Πού βρίσκεται το Μουσείο… Εμμήνου Ρύσεως;

Είναι δύσκολο να πιστέψει κάποιος ότι υπάρχει ένα ολόκληρο μουσείο αφιερωμένο στην γυναικεία έμμηνο ρύση. Και όμως, υπάρχει! Βρίσκεται κοντά στην Ουάσινγκτον και έχει συγκεντρωμένα όλα τα απαραίτητα...

Γιατί στον στρατό την τουαλέτα τη λένε “Καλλιόπη”;

Τον Ιούνιο του 1930 ο Ελευθέριος Βενιζέλος εγκαινίασε τον σταθμό του υπόγειου σιδηρόδρομου στην πλατεία Ομονοίας δίνοντας χαρά σε πολλούς Αθηναίους, που πλέον θα είχαν εύκολη...

Πότε εμφανίστηκε ο πρώτος Ταρζάν στον κινηματογράφο;

Το αναγνωστικό κοινό τον γνώρισε πρώτη φορά το 1912, μέσα από το περιοδικό All Story (στο τεύχος Οκτωβρίου). Στη μεγάλη οθόνη έκανε το ντεμπούτο του έξι χρόνια αργότερα, όταν...

Πότε καταργήθηκε η μπλε σχολική ποδιά;

Η μπλε σχολική ποδιά με τον άσπρο γιακά, που φορούσαν οι μαθήτριες (κυρίως) αλλοτινών χρόνων, αποτελεί πλέον μια μακρινή ανάμνηση. Για άλλους όμορφη...

Ποια τρελά επαγγέλματα έκαναν οι άνθρωποι στο παρελθόν;

Οι αιώνες περνούν, οι εποχές αλλάζουν, ωστόσο οι δυσκολίες στην εύρεση εργασίας δεν έπαψαν ποτέ να υπάρχουν. Και η ανεργία πάντα θα αναγκάζει κάποιους να αναζητούν επαγγελματικό καταφύγιο σε δυσάρεστες ή περίεργες εργασίες...

Ποια είναι η ιστορία της Γιορτής της Μητέρας;

Πώς φτάσαμε να συμπυκνώνουμε το από καρδιάς "Ευχαριστώ" προς στις γυναίκες που μας έφεραν στον κόσμο σε μία και μοναδική συμβολική μέρα; Μήπως...

Ποιος ευθύνεται για τον εθισμό μας στο κάπνισμα;

Οι επιστήμονες πιστεύουν ότι οι προϊστορικοί άνθρωποι εισέπνεαν καπνό για να φτάσουν σε μια κατάσταση...

Πού γεννήθηκε ο Καραγκιόζης;

Κακάσχημος, καμπούρης, ξυπόλητος, μόνιμα φτωχός αλλά και σαρκαστής των πάντων, που σοφίζεται χίλια τεχνάσματα για να τα βολέψει στη ζωή. Και τα καταφέρνει μια χαρά - παρότι...

Απορείς;

- Διαφήμιση -

Πρόσφατα

Πώς σερβίρεται σωστά το κρασί;

Σε ένα ωραίο γεύμα εξέχουσα θέση έχει και ένα ωραίο κρασί. Πολλοί όμως δεν το σερβίρουν σωστά, με αποτέλεσμα να χάνεται η μαγεία της απολαυστικής οινοποσίας. Για να το κάνεις λοιπόν όπως πρέπει, δες σε ποια...

Πού πάμε όταν πάμε Ντουγρού;

Πάω ντουγρού για το σπίτι… Δηλαδή; Πάω κατευθείαν στο σπίτι. Η λέξη είναι άμεσο δάνειο από το τουρκικό επίρρημα doğru, που έχει ακριβώς την ίδια έννοια...

Πότε χρησιμοποιούμε το Πάραυτα και πότε το Παρά ταύτα;

Ένα από τα πιο κοινά λάθη που κάνουμε τόσο στον προφορικό όσο και στον γραπτό λόγο είναι που μπερδεύουμε το Πάραυτα με το Παρά ταύτα. Θέλοντας να πούμε παρόλα αυτά...

Θέλεις να λύνεις Απορίες;

Κάνε εγγραφή στο Newsletter μας και θα έχεις τις απαντήσεις στο e-mail σου.