Μπορείς την ίδια στιγμή να βρίσκεσαι σε δύο χώρες; Να πατάει το ένα σου πόδι στη μία και το άλλο στην άλλη; Να μπαίνεις από την εξώπορτα του σπιτιού σου σε ένα κράτος και να βγαίνεις από την αυλή σου σε άλλο; Μπορείς, αν ζεις στο Baarle, στην πόλη που είναι χτισμένη επάνω στα πιο τρελά σύνορα της Ευρώπης – ένα περίεργο, ακατάστατο μείγμα Ολλανδίας και Βελγίου, που κρατάει από τον Μεσαίωνα.
Τα ευτράπελα που ζουν οι κάτοικοι των ολλανδο-βελγικών συνόρων είναι απίστευτα.
Σπίτια που διαιρούνται στη μέση
Τριάντα συνολικά συνοριακά μπερδέματα υπάρχουν ανάμεσα στο Βέλγιο και την Ολλανδία. Όμως το αποκορύφωμα βρίσκεται στο…ανάμικτο Baarle, όπου μπλέκονται τα σύνορα της βελγικής κοινότητας Baarle-Hertog και της ολλανδικής Baarle-Nassau. Μικρά κομμάτια γης του πρώτου δήμου περιβάλλονται από γη που ανήκει στον δεύτερο δήμο και το αντίστροφο, ενώ τα σύνορα κυριολεκτικά μετρούνται με τον πόντο. Αυτό σημαίνει ότι υπάρχουν κτίρια, καταστήματα, αμπελώνες που διχοτομούνται και ακροβατούν μεταξύ Βελγίου και Ολλανδίας. Δηλαδή το μισό κτίριο μπορεί να ανήκει στο Βέλγιο και το άλλο μισό στην Ολλανδία. Και πώς καθορίζεται σε ποια χώρα ανήκει τελικά; Σύμφωνα με το BBC, ανάλογα με το σε ποια χώρα βρίσκεται η εξώπορτά του!
Δυο-δυο σε… ένα
Αν ρίξει κάποιος μια ματιά στον χάρτη της περιοχής, θα δει ότι μοιάζει με ένα τεράστιο παζλ από κομμάτια που φέρουν το σύμβολο NL (Ολλανδία) ή το B (Βέλγιο) και είναι ατάκτως ερριμμένα. Τα σύνορα ακολουθούν μια τεθλασμένη γραμμή ανάμεσα σε σπίτια και δρόμους και σημειώνονται με μεταλλικά καρφιά (στους δρόμους) και λευκούς σταυρούς (στα πεζοδρόμια).
Πώς συνυπάρχουν οι δύο εθνικότητες; Το αστυνομικό τμήμα έχει ένα γραφείο που το μοιράζονται Ολλανδοί και Βέλγοι αστυνόμοι, ενώ πολλές κοινωφελείς υπηρεσίες είναι κοινές. Όλα τα υπόλοιπα είναι διπλά (από δύο κυβερνητικά γραφεία, δημαρχεία, εκκλησίες, εκπαιδευτικά συστήματα, ταχυδρομεία κ.ο.κ.). Κάποιοι κάτοικοι έχουν δύο αριθμούς τηλεφώνου (ολλανδικό και βελγικό) και δύο γραμματοκιβώτια, ένα για κάθε χώρα.
Και ποια γλώσσα μιλούν οι δύο κοινότητες; Την ίδια, δίνοντας όμως διαφορετική σημασία στις λέξεις. Δηλαδή…χάος.
Τα ευτράπελα
Όπως είναι αναμενόμενο, στην περιοχή συμβαίνουν μοναδικά φαινόμενα. Για παράδειγμα, μια συνοριακή γραμμή μπαίνει από ένα φαρμακείο και βγαίνει μέσα από ένα σούπερ μάρκετ. Αν θέλεις να ταχυδρομήσεις μια επιστολή σε έναν συμπολίτη σου, ο χρόνος που θα κάνει να φτάσει εξαρτάται από τη χώρα που θα τη στείλεις: Αν τη ρίξεις στο γραμματοκιβώτιο της λάθος χώρας, θα ταξιδέψει οδικώς και αεροπορικώς για να φτάσει μερικά σπίτια πιο πέρα!
Όμως τα καλύτερα γίνονται στην καφετέρια Baarle-Nassau Frontière Café, όπου οι κάτοικοι κάνουν καθημερινά… διασυνοριακές συζητήσεις στα διπλανά τραπέζια, όπως και σε κάποια εστιατόρια. Μάλιστα παλαιότερα, επειδή η ολλανδική νομοθεσία υπαγόρευε στα εστιατόρια να κλείνουν νωρίτερα από ό,τι τα αντίστοιχα του Βελγίου, οι αργοπορημένοι θαμώνες των καταστημάτων που ήταν κτισμένα στις… παρυφές των συνόρων, όταν περνούσε η ώρα, δεν είχαν παρά να αλλάξουν τραπέζι και να μετακινηθούν στη βελγική πλευρά του καταστήματος προκειμένου να συνεχίσουν να τρώνε!
Η ιστορία
Παλαιοτέρα η περιοχή ανήκε στο δουκάτο της Βραβάνδης (Brabant), το οποίο κατείχε εδάφη και από τις δύο χώρες. Οι ατελείωτες διαμάχες που ξεκίνησαν από τον 12ο αιώνα μεταξύ διαφόρων δουκικών φέουδων της περιοχής είχαν ως συνέπεια οι δούκες να επαναπροσδιορίζουν κάθε τόσο τα εδαφικά τους δικαιώματα δημιουργώντας τέτοιο απίστευτο μπέρδεμα, που κανείς νομικός εδώ και 800 χρόνια δεν κατόρθωσε να ξεμπερδέψει. Ούτε καν η περίφημη Συνθήκη του Μάαστριχτ.
Όσο για τους κατοίκους, ισχυρίζονται ότι έχουν συνηθίσει την κατάσταση, δηλώνουν άνετοι με τα περίπλοκα και δύσκολα νομικά προβλήματα που προκύπτουν και καμαρώνουν για το γεγονός ότι ζουν στο πιο ιδιόμορφο (ιστορικά, γεωγραφικά, νομικά και πολιτικά) χωριό παγκοσμίως.
Και μετά λένε εμάς τρελούς…
